CENTRUM EDUKACJI KLASYCZNEJ

Podstawą trwania cywilizacji Zachodu i warunkiem jej ożywczej mocy jest wierność metafizycznym i moralnym zasadom, które były jej początkiem i sprawiają, że zachowuje nieprzemijającą nowość. Te zasady stanowią też pierwszą i zarazem ostateczną miarę edukacji człowieka – jego wiedzy teoretycznej i dokonywanych wyborów moralnych. Na tym fakcie oparta jest edukacja klasyczna.

Dziś, niestety, jest ona niemal zupełnie zapomniana, Człowieka, jego kształcenie i wychowanie, podporządkowano niemal bez reszty celom utylitarnym. Szkolnictwo wszystkich szczebli – od podstawowego po wyższe – nastawione jest jedynie na przygotowywanie fachowców, którzy znajdują swoje miejsce jako usługodawcy w różnych dziedzinach gospodarki, biznesu, przemysłu. Bycie dobrym człowiekiem, prowadzenie dobrego życia, które nie jest tożsame z nieograniczonymi możliwościami konsumpcji, ale jest życiem, w którym człowiek przekracza się siebie by dążyć do celów, które go przekraczają – te zagadnienia nie są już w polu zainteresowania edukacji. Na edukację składają się dwa elementy: wychowanie i kształcenie. Celem wychowania jest usprawnienie moralne wychowanka usprawnienie go do moralnie dobrego działania. Odbywa się to poprzez wychowanie cnót, czyli sprawności moralnych. Bez nich nie ma mowy o moralnie dobrym działaniu. Drugi element to edukacji klasycznej to kształcenie. Odbywał się on w oparciu o siedem sztuk wyzwolonych (septem artes liberales), które z kolei dzieliły się na dwie grupy: gramatykę, retorykę i dialektykę (trivium) oraz na geometrię, arytmetykę, astronomię i harmonię – muzykę (quadrivium). Sztuki trywialne były podstawą wykształcenia. Przy czym słowa „sztuka” nie należy rozumieć tak wąsko, jak rozumiemy je dziś – jako dziedzinę kultury, w której uprawia się twórczość artystyczną. Łacińskie ars (sztuka) pochodzi od słowa arto, czyli ścieśniać, ograniczać, nadawać reguły. Owo nadanie reguł pozwalało tak wyćwiczyć umysł, by był jak najbardziej sprawny w czytaniu rzeczywistości. Nazywano zaś te dyscypliny wolnymi (liber) z tego powodu, że w starożytności zajmowali się nimi ludzie wolni, którzy nie podporządkowywali swego życia użyteczności, a z niej korzystali.

To niewolnicy zajmowali się doskonaleniem narzędzi codziennego użytku. Ten najbardziej podstawowy etap kształcenia, oparty o trivium, nie polegał na zdobywaniu wiadomości i gromadzeniu informacji, a na usprawnianiu aparatu poznawczego, takim jego wykształceniu, by nie tylko umiał widzieć, jak się rzeczy mają, ale też dać im odpowiednie słowo, uzasadnić swój pogląd i zrozumiale przekazać go innym. Celem Centrum Edukacji Klasycznej jest poszukiwanie i wskazanie metod, które pozwolą aplikować składniki edukacji klasycznej do procesów wychowania i kształcenia we współczesnym świecie. W ramach CEK badacze będą pokazywać aktualność wychowywania do sprawności moralnych, czerpiąc także z najnowszych osiągnięć z dziedziny takich nauk jak psychologia czy neurobiologia. W Centrum będą też poszukiwane sposoby zastosowania zasady siedmiu sztuk wyzwolonych przy współczesnym stanie wiedzy, co oczywiście wymaga znacznego przeformułowania, tego niepodważalnego osiągnięcia i nie kopiowania go, ale poszukiwania analogicznego zastosowania. Powyższe aktywności są obszarami aktywności CEK, którego prace są paralelne wobec badań prowadzonych w CFK.

dr Filip Ludwin

dr Filip Ludwin

Dyrektor Centrum Filozofii Klasycznej

Prorektor ds. kształcenia, Dziekan wydziału prawa Collegium Intermarium. Doktor nauk prawnych, wykładowca akademicki, autor publikacji naukowych, redaktor naczelny czasopisma naukowego “Kultura Prawna”, ekspert i analityk w Konfederacji Inicjatyw Pozarządowych Rzeczypospolitej oraz w Ośrodku Analiz Prawnych, Gospodarczych i Społecznych im. Hipolita Cegielskiego. Jego zainteresowania naukowe i zawodowe dotyczą głównie historii myśli politycznej i prawnej, teorii ustroju, społeczeństwa obywatelskiego, prawa konstytucyjnego, prawa rolnego, filozofii i logiki. W rozprawie doktorskiej zajął się zagadnieniem wpływu nauk przyrodniczych, zwłaszcza biologii ewolucyjnej, na współczesną filozofię polityczną i filozofię prawa. W swojej pracy badawczej zajmował się ponadto m.in. zasadą podziału władzy, zagadnieniem suwerenności ludu, ideowymi fundamentami integracji europejskiej, myślą Jana Jakuba Rousseau, Nicolása Gómeza Dávili, Hansa Kelsena i Antoniego Peretiatkowicza.

 

PROJEKTY NAUKOWE

  • Badanie edukacji klasycznej

Celem projektu jest ukazanie, jak rodziła się nauka klasyczna, jakie były źródła naukowego odniesienia do świata, jakie pytania stawiali sobie starożytni, co wiedzieli o człowieku, jego naturze, celu życia, o zjawiskach przyrody, zjawiskach atmosferycznych, jak odpowiadali na te pytania. Adresatem projektu jest młodzież akademicka i szkolna, dlatego projekt zakłada dwa poziomy realizacyjne.Poza wiedzą historyczną, studenci i uczniowie zdobywają umiejętności stawiania pytań, metody poszukiwania odpowiedzi, odpowiednie i proporcjonalne ich formułowanie. Projekt zawiera dwa poziomy: Pierwszy, skierowany do uczniów klas maturalnych, drugi – do studentów. Zawiera wykłady i warsztaty symulacji klasycznych ośrodków kształcenia: Akademii platońskiej, arystotelesowskiego Likeionu i średniowiecznego uniwersytetu. Uczestnicy poznają i przeprowadzają dialogi sokratejskie i średniowieczne questiones quodlibetales. Część zajęć odbywa się on line. Uczestnicy otrzymują opracowane wzory i tematy, w oparciu o które przygotowują symulacje. Jest to zupełnie innowacyjne zaprezentowanie klasycznych metod kształcenia, które pozwalają nabyć umiejętność rzeczowego argumentowania, rozumowania i logicznego myślenia. Wykłady i warsztaty wyposażają też w wiedzę o dziedzictwie kulturowym Europy i pozwalają ją aplikować we współczesnych warunkach. 

Potrzeba: 4 700 000 zł. Zebrano: 3%

  • Zebrane fundusze 3% 3%
//